• BIST 95.816
  • Altın 260,490
  • Dolar 5,7667
  • Euro 6,5546
  • İstanbul 12 °C
  • Ankara 8 °C

İHTİRAZİ KAYITLA VERİLENDÜZELTME BEYANNAMELERİ

İHTİRAZİ KAYITLA VERİLENDÜZELTME BEYANNAMELERİ
İHTİRAZİ KAYITLA VERİLENDÜZELTME BEYANNAMELERİ ÜZERİNEDAVA AÇILIP AÇILAMAYACAĞINA İLİŞKİNANAYASA MAHKEMESİ KARARI

03.04.2019/85-1İHTİRAZİ KAYITLA VERİLENDÜZELTMEBEYANNAMELERİ ÜZERİNEDAVA AÇILIP AÇILAMAYACAĞINA İLİŞKİNANAYASA MAHKEMESİ KARARI

ÖZET:

Anayasa Mahkemesi 27/02/2019 tarihli ve 2015/15100 sayılı Genel Kurul Kararında, “Yasal süreler geçtikten sonra, olumsuz mükellefler listesine girmemek için Vergi İdaresinin isteğine istinaden ihtirazi kayıtla verilen KDV düzeltme beyannameleri üzerine yapılan vergilendirmeye ve kesilen cezalara karşı açılan davaların esastan incelenmesi gerektiğine”karar vermiştir.

 Anayasa Mahkemesi, 3 Nisan 2019 tarihli ve 30734 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 27/02/2019  tarihli  ve  2015/15100  sayılı  Genel  Kurul Kararında,  ihtirazı  kayıtla  verilen düzeltme beyannameleri üzerine yapılan vergilendirmeye ve kesilen cezaya karşı açılan davaların  derece  mahkemelerince  reddedilmesinin  ölçüsüz  olması  nedeniyle  mülkiyet hakkının  ihlal  edildiği,  bu  durumda  mülkiyet  hakkının  ihlalinin  sonuçlarının  ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunduğu belirtilmiştir.Kararın özeti aşağıdaki gibidir.

OLAYLARIN GELİŞİMİ

1)Taşımacılık işi ile iştigal eden başvurucu şirketlerin mal ve hizmet alımında bulunduğu mükellef G.D. ve firması hakkında vergi tekniği raporu düzenlenmiştir. Bu rapora göre vergi mükellefi G.D. ve firması, iş ve işlemlerinde sahte faturalar düzenlemiştir.

2)Tekirdağ Vergi Dairesi Başkanlığı (Vergi İdaresi) tarafından13/6/2014 tarihli yazı ile hakkında vergi tekniği raporu düzenlenen mükellef G.D. ve firmasından yapılan mal ve  hizmet  alımlarına  ait  faturaların  sahte  olduğu  belirtilerek  başvuruculardan  bu alımlara isabet eden katma değer vergilerinin (KDV) tenzil edilmesi istenmiş, aksi takdirde olumsuz mükellefler listesine alınacakları uyarısı yapılmıştır.

3)Başvurucular anılan yazı üzerine olumsuz mükellefler listesine girmemek için Vergi İdaresine 2014 yılı içinde farklı tarihlerde ihtirazi kayıtla düzeltme beyannameleri vermişlerdir.  Bu beyannameler üzerine Vergi İdaresince KDV, damga vergisi ve gecikme faizi tahakkuk ettirilmiş ve vergi ziyaı cezası kesilmiştir.

4)Başvurucular, ihtirazi kayıtla verilen düzeltme beyannameleri üzerine Vergi İdaresince tahakkuk ettirilen vergilerin, gecikme faizlerinin ve vergi ziyaı cezalarının iptali talebiyle sırasıyla 23/7/2014, 25/7/2014 ve 5/11/2014 tarihlerinde Tekirdağ Vergi Mahkemesinde (Vergi Mahkemesi) davalar açmışlardır. Başvurucular dava dilekçelerinde, ihtirazi kayıtla düzeltme beyannamelerinin Vergi İdaresinin isteği üzerine verildiğini, mal ve hizmet alımı yapılan mükellefin düzenlediği faturaların sahte olduğu iddialarının somut tespit ilkesine aykırı olduğunu, ödemelerin çeklerle yapıldığını, şirketleriyle İlgili vergi incelemesi yapılmadığını, ilgili beyannameyi vermeme durumunda olumsuz mükellefler listesine dâhil olmak durumunda kalacaklarını belirtmişlerdir.

5)Vergi Mahkemesi 26/11/2014, 27/2/2015 ve 26/2/2015 tarihli kararlarıyla 25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 41. maddesinde öngörülen yasal süreler geçtikten sonra verilen KDV düzeltme beyanlarına konulan ihtirazi kayıtların beyannameler üzerinden tahakkuk ettirilen vergiye bir etkisinin bulunmadığı gerekçesiyle davaları reddetmiştir.

6)Edirne Bölge İdare Mahkemesi 12/3/2015, 26/3/2015, 28/10/2015 ve 25/6/2015 tarihli kararlarıyla Vergi Mahkemesi kararlarını bozmuştur. Bölge İdare Mahkemesi beyan olunan matrah üzerinden tarh olunan vergiye karşı mükelleflerin dava açamayacaklarını kabul etmiş, ancak ihtirazi kayıtla verilen beyannamelerle ilgili kanun hükmüne dikkati çekmiştir.  Kararda, mal ve hizme  alımında bulunduğu firmaların  olumsuz  mükellefler  listesinde  yer  almasından  dolayı  başvurucuların düzeltme beyannamesi vermek durumunda bırakıldığı vurgulanmıştır. Bölge İdare Mahkemesi sonuç olarak hakkında bir inceleme yapılmadan ve kullandığı faturaların gerçek olup olmadığı, kendisi ve fatura düzenleyicileri hakkında her yönüyle incelenerek ortaya konulmadan, kod listesinden çıkmak amacıyla verilen düzeltme beyannameleri üzerine yapılan tahakkukta ve kesilen cezada hukuka uyarlık bulunmadığı kanaatine ulaşmıştır.

7)İdarenin karar düzeltme istemini 3/7/2015 tarihinde kabul eden Bölge İdare Mahkemesi, bozma kararını kaldırarak ilk derece mahkemesi hükmünü onamıştır. Kararın gerekçesinde, beyanname verme süresi geçtikten sonra verilen beyannameye konulan ihtirazi kaydın beyanname üzerinden yapılan tahakkuka etkisi olmadığı gibi dava açma hakkı vermesinin mümkün olmadığı belirtilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Danıştay içtihadına da atıf yaparak davalı idarece başvurucu mükellefe yazı yazılarak izahat istenmesinin belirtilen durumu değiştirmediği gerekçesiyle bozma kararında ve vergi cezası ile tahakkukun kaldırılmasında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varmıştır.

8)Başvurucular, olayı Anayasa Mahkemesine taşımışlardır.

ANAYASA MAHKEMESİNİN KARARI

9)Mülkiyet haklarına müdahale teşkil eden vergilendirme işlemlerinin yargı yoluyla denetlenebilmesi imkânına sahip olamamışlardır.

10)Dolayısıyla derece mahkemelerinin 213 sayılı Kanun'un 378. maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen hukuk kuralını, düzeltme beyannamesine ihtirazi kayıt konulmasının dava açma hakkı vermeyeceği şeklinde yorumlaması -sürecin bütününe bakıldığında-başvurucuların, müdahalenin hukuka aykırı olduğuna yönelik olarak iddia ve itirazlarını etkin bir biçimde sunamaması sonucuna yol açmıştır.

11)Buna göre somut olayda mülkiyet hakkının öngördüğü usul güvencelerinin sağlanamamasından dolayı müdahalenin başvuruculara şahsi olarak aşırı bir külfet yüklediği, başvurucuların mülkiyet hakkının korunması ile müdahalenin kamu yaran amacı arasında olması gereken adil dengenin başvurucular aleyhine bozulduğu sonucuna ulaşılmıştır. Başvurucuların mülkiyet haklarına yapılan müdahale ölçüsüzdür.

12)Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 35.  maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

13)İhtirazı kayıtla verilen düzeltme beyannameleri üzerine yapılan vergilendirmeye ve kesilen  cezaya karşı  açılan  davaların  derece  mahkemelerince  reddedilmesinin ölçüsüz  olması  nedeniyle  mülkiyet  hakkının  ihlal  edildiği  sonucuna  varılmıştır. Dolayısıyla somut başvuruda ihlalin mahkeme kararlarından kaynaklandığı anlaşılmaktadır.

14)Bu durumda mülkiyet hakkının ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır.

15)Buna göre yapılacak yeniden yargılama ise 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesinin (2) numaralı fıkrasına göre ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına yöneliktir. 

16)Bu   kapsamda derece mahkemelerince yapılması gereken iş, öncelikle ihlale yol açan mahkeme kararlarının ortadan kaldırılması ve nihayet ihlal sonucuna uygun  yeni  kararlar  verilmesinden  ibarettir.Bu  sebeple  kararın  bir  örneğinin yeniden  yargılama  yapılmak  üzere  Vergi  Mahkemesine  gönderilmesine  karar verilmesi gerekir.Diğer taraftan, kararakonu düzeltme beyannameleri, Vergi İdaresinin isteği üzerine verilen vergi beyannameleri ile ilgilidir. Bu konuda, Anayasa Mahkemesi kararının sadece vergi dairesinin isteği üzerine verilen düzeltme beyannameleri için geçerli olduğu, diğer nedenlerle   verilen düzeltme beyannamelerini kapsamadığı ancak bunlar için emsal oluşturabileceği    yönünde    yorumlanabileceği    de    dikkate    alınmalıdır.

Kararın tamamına “Anayasa Mahkemesinin 27/2/2019 Tarihli ve 2015/15100 Başvuru Numaralı Kararı”na linkinden ulaşılması mümkündür.

Bu haber toplam 422 defa okunmuştur
  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
ÜYE İŞLEMLERİ
123456
Tüm Hakları Saklıdır © 2008 Muhasebe Haber | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Haber Scripti: CM Bilişim